شهادت دانشجوی سال سوم فیزیک دانشگاه پیام نور شیراز

گزارشی از همایش فناوری صلح آمیز هسته ای

در این همایش که روز سه شنبه 27 فروردین در مجتمع فرهنگی امام خمینی(ره) با حضور

مسؤلین، اساتید و دانشجویان دانشگاه پیام نورو برخی از مسؤلین

شهرستان برگزار گردید دکتر روح الله قیصری عضو پیوسته سازمان انرژی

 اتمی ایران و دکتر عبدالرسول قرائتی به بیان مسائلی در مورد فناوری

هسته ای پرداختند.

دکترای فیزیک هسته ای و عضو هیات علمی دانشگاه بوشهر گفت: همه

دانشمندان رشته فیزیک جهان باید بدانند که این علم تنها به تولید سلاح

های هسته ای اتمی یا لیزری محدود نمی شود.

دکتر قیصری در همایش فناوری صلح آمیز هسته ای انجمن فیزیکدانان جوان

دانشگاه پیام نورممسنی اظهار داشت: دانشمندان جوان در رشته فیزیک

باید فناوری هایی را انتخاب کنند که سعادت انسان ها در آن باشد.

دکتر قیصری در ادامه سخنان خود مطالبی در مورد ساختار نیروگاه اتمی بوشهر بیان کردند.

عضو هیات علمی دانشگاه شیراز نیز در این همایش گفت:جنبه های ناشی

از علم فیزیک که به تولید سلاح های مرگبار می انجامد باید کنار گذاشته 

شود.

دکتر عبدالرسول قرائتی اضافه کرد: دانشمندان جوان در رشته فیزیک باید به

گونه ای عمل کنندکه به نفع انسان ها باشد.

در ادامه دکتر قرائتی در مورد کاربرد ها و محاسن فناوری صلح آمیز هسته

ای مطالبی را بیان نمودند.

حجت الاسلام سید مجد الدین حسینی امام جمعه ممسنی نیز در ادامه با

اشاره به نقش مسائل فرهنگی و انسانی در علم بر ارتباط بین دین و

سیاست تاکید کرد.

حاج منوچهر رضایی ریاست محترم دانشگاه نیز در این همایش ضمن خیر

مقدم به مهمانان و تقدیر و تشکر از انجمن فیزیکدانان جوان دانشگاه گفت:

امروز یکی از علوم مادر در جهان علم فناوری هسته ایست.

سرپرست محترم دانشگاه در ادامه بر جنجال ها و سرو صداهای بی

اساسی که کشور های غربی بر علیه ایران راه انداخته اند اشاره کرد و

گفت:همه آن چیزی که از فناوری هسته ای عاید ملت ایران می گردد آن

چیزی نیست که کشور های غربی می گویند.

احسان کشاورزی دبیر همایش فناوری صلح آمیز هسته ای نیز هدف از

برپایی این همایش را حمایت از فناوری صلح آمیز هسته ای و ارتقای سطح

علمی دانشجویان این رشته برشمرد و گفت:

 استقبال زیاد از این همایش اعضای انجمن فیزیکدانان جوان و مسؤلین

دانشگاه را بر آن داشت که این همایش را هر ساله و به مناسبت روز ملی

فناوری هسته ای برگزار نمایند.

جزوه های آموزشی رشته فیزیک

برای دریافت و دانلود جزوه های رشته

 فیزیک می توانید به سایت زیر مراجعه

نمایید:

http://powerpoint.pnu.ac.ir/phisics.htm       

برق هسته ای

مقدمه

از مهمترین منابع استفاده صلح آمیز از انرژی اتمی ، ساخت راکتورهای هسته‌ای جهت تولید برق می‌باشد. راکتور هسته‌ای وسیله‌ای است که در آن فرآیند شکافت هسته‌ای بصورت کنترل شده انجام می‌گیرد. در طی این فرآیند انرژی زیاد آزاد می‌گردد به نحوی که مثلا در اثر شکافت نیم کیلوگرم اورانیوم انرژی معادل بیش از 1500 تن زغال سنگ بدست می‌آید. هم اکنون در سراسر جهان ، راکتورهای متعددی در حال کار وجود دارند که بسیاری از آنها برای تولید قدرت و به منظور تبدیل آن به انرژی الکتریکی ، پاره‌ای برای راندن کشتیها و زیردریائیها ، برخی برای تولید رادیو ایزوتوپوپها و تحقیقات علمی و گونه‌هایی نیز برای مقاصد آزمایشی و آموزشی مورد استفاده قرار می‌گیرند. در راکتورهای هسته‌ای که برای نیروگاههای اتمی طراحی شده‌اند (راکتورهای قدرت) ، اتمهای اورانیوم و پلوتونیم توسط نوترونها شکافته می‌شوند و انرژی آزاد شده گرمای لازم را برای تولید بخار ایجاد کرده و بخار حاصله برای چرخاندن توربینهای مولد برق بکار گرفته می‌شوند.

انواع راکتور اتمی

راکتورهای اتمی را معمولا برحسب خنک کننده ، کند کننده ، نوع و درجه غنای سوخت در آن طبقه بندی می‌کنند. معروفترین راکتورهای اتمی ، راکتورهایی هستند که از آب سبک به عنوان خنک کننده و کند کننده و اورانیوم غنی شده (2 تا 4 درصد ²³⁵U) به عنوان سوخت استفاده می‌کنند. این راکتورها عموما تحت عنوان راکتورهای آب سبک (LWR) شناخته می‌شوند. راکتورهای PWR ، BWR و WWER از این دسته‌اند. نوع دیگر ، راکتورهایی هستند که از گاز به عنوان خنک کننده ، گرافیت به عنوان کند کننده و اورانیوم طبیعی یا کم غنی شده به عنوان سوخت استفاده می‌کنند. این راکتورها به گاز - گرافیت معروفند. راکتورهای GCR ، AGR و HTGR از این نوع می‌باشند.

راکتور PHWR راکتوری است که از آب سنگین به عنوان کند کننده و خنک کننده و از اورانیوم طبیعی به عنوان سوخت استفاده می‌کند. نوع کانادایی این راکتور به CANDU موسوم بوده و از کارایی خوبی برخوردار می‌باشد. مابقی راکتورها مثل FBR (راکتوری که از مخلوط اورانیوم و پلوتونیوم به عنوان سوخت و سدیم مایع به عنوان خنک کننده استفاده کرده و فاقد کند کننده می‌باشد) LWGR (راکتوری که از آب سبک به عنوان خنک کننده و از گرافیت به عنوان کند کننده استفاده می‌کند) از فراوانی کمتری برخوردار می‌باشند. در حال حاضر ، راکتورهای PWR و پس از آن به ترتیب PHWR ، WWER ، BWR فراوانترین راکتورهای قدرت در حال کار جهان می‌باشند.

تاریخچه

به لحاظ تاریخی اولین راکتور اتمی در آمریکا بوسیله شرکت "وستینگهاوس" و به منظور استفاده در زیر دریائیها ساخته شد. ساخت این راکتور پایه اصلی و استخوان بندی تکنولوژی فعلی نیروگاههای اتمی PWR را تشکیل داد. سپس شرکت جنرال الکتریک موفق به ساخت راکتورهایی از نوع BWR گردید. اما اولین راکتوری که اختصاصا جهت تولید برق طراحی شده ، توسط شوروی و در ژوئن 1954در "آبنینسک" نزدیک مسکو احداث گردید که بیشتر جنبه نمایشی داشت. تولید الکتریسیته از راکتورهای اتمی در مقیاس صنعتی در سال 1956 در انگلستان آغاز گردید.

تا سال 1965 روند ساخت نیروگاههای اتمی از رشد محدودی برخوردار بود، اما طی دو دهه 1966 تا 1985 جهش زیادی در ساخت نیروگاههای اتمی بوجود آمده است. این جهش طی سالهای 1972 تا 1976 که بطور متوسط هر سال 30 نیروگاه شروع به ساخت می‌کردند بسیار زیاد و قابل توجه است. یک دلیل آن شوک نفتی اوایل دهه 1970 می‌باشد که کشورهای مختلف را بر آن داشت تا جهت تأمین انرژی مورد نیاز خود بطور زاید الوصفی به انرژی هسته‌ای روی آورند. پس از دوره جهش فوق یعنی از سال 1986 تا کنون روند ساخت نیروگاهها به شدت کاهش یافته ، بطوریکه بطور متوسط سالیانه 4 راکتور اتمی شروع به ساخت می‌شوند.

سهم برق هسته‌ای در تولید برق کشورها

کشورهای مختلف در تولید برق هسته‌ای روند گوناگونی داشته‌اند. به عنوان مثال کشور انگلستان که تا سال 1965 پیشرو در ساخت نیروگاه اتمی بود، پس از آن تاریخ ، ساخت نیروگاه اتمی در این کشور کاهش یافت، اما برعکس در آمریکا به اوج خود رسید. کشور آمریکا که تا اواخر دهه 1960 تنها 17 نیروگاه اتمی داشت، در طول دهه های 1970و 1980 بیش از 90 نیروگاه اتمی دیگر ساخت. این مسئله نشان دهنده افزایش شدید تقاضای انرژی در آمریکاست. هزینه تولید برق هسته‌ای در مقایسه با تولید برق از منابع دیگر انرژی در آمریکا کاملا قابل رقابت می‌باشد.

هم اکنون فرانسه با داشتن سهم 75 درصدی برق هسته‌ای از کل تولید برق خود در صدر کشورهای جهان قرار دارد. پس از آن به ترتیب لیتوانی (73 درصد) ، بلژیک (57 درصد) ، بلغارستان و اسلواکی (47 درصد) و سوئد (48.6 درصد) می‌باشند. آمریکا نیز حدود 20 درصد از تولید برق خود را به برق هسته‌ای اختصاص داده است. گرچه ساخت نیروگاههای هسته‌ای و تولید برق هسته‌ای در جهان از رشد انفجاری اواخر دهه 1960 تا اواسط 1980 برخوردار نیست، اما کشورهای مختلف همچنان درصدد تأمین انرژی مورد نیاز خود از طریق انرژی هسته‌ای می‌باشند.

طبق پیش بینیهای به عمل آمده روند استفاده از برق هسته‌ای تا دهه‌های آینده همچنان روند صعودی خواهد داشت. در این زمینه ، منطقه آسیا و اروپای شرقی به ترتیب مناطق اصلی جهان در ساخت نیروگاه هسته‌ای خواهند بود. در این راستا ، ژاپن با ساخت نیروگاههای اتمی با ظرفیت بیش از 25000 مگا وات در صدر کشورها قرار دارد. پس از آن چین ، کره جنوبی ، قزاقستان ، رومانی ، هند و روسیه جای دارند. استفاده از انرژی هسته‌ای در کشورهای کاندا ، آرژانتین ، فرانسه ، آلمان ، آفریقای جنوبی ، سوئیس و آمریکا تقریبا روند ثابتی را طی دو دهه آینده طی خواهد کرد.

دیدگاههای اقتصادی و زیست محیطی برق هسته‌ای

جمهوری اسلامی ایران در فرآیند توسعه پایدار خود به تکنولوژی هسته‌ای چه از لحاظ تأمین نیرو و ایجاد جایگزینی مناسب در عرصه انرژی و چه از نظر دیگر بهره برداریهای صلح آمیز آن در زمینه‌های صنعت ، کشاورزی ، پزشکی و خدمات نیاز مبرم دارد که تحقق این رسالت مهم به عهده سازمان انرژی اتمی ایران می‌باشد. بدیهی است در زمینه کاربرد انرژی هسته‌ای به منظور تأمین قسمتی از برق مورد نیاز کشور قیود و فاکتورهای بسیار مهمی از جمله مسایل اقتصادی و زیست محیطی مطرح می‌گردند.

دیدگاه اقتصادی استفاده از برق هسته‌ای

امروزه کشورهای بسیاری بویژه کشورهای اروپایی سهم قابل توجهی از برق مورد نیاز خود را از انرژی هسته‌ای تأمین می‌نمایند. بطوری که آمار نشان می‌دهد از مجموع نیروگاههای هسته‌ای نصب شده جهت تأمین برق در جهان به ترتیب 35 درصد به اروپای غربی ، 33 درصد به آمریکای شمالی ، 16.5 درصد به خاور دور ، 13درصد به اروپای شرقی و نهایتا فقط 0.74 درصد به آسیای میانه اختصاص دارد. بدون شک در توجیه ضرورت ایجاد تنوع در سیستم عرضه انرژی کشورهای مذکور ، انرژی هسته‌ای به عنوان یک گزینه مطمئن اقتصادی مطرح است.

بنابراین ابعاد اقتصادی جایگزینی نیروگاههای هسته‌ای با توجه به تحلیل هزینه تولید (قیمت تمام شده) برق در سیستمهای مختلف نیرو قابل تأمل و بررسی است. از اینرو در اغلب کشورها ، نیروگاههای هسته‌ای با عملکرد مناسب اقتصادی خود از هر لحاظ با نیروگاههای سوخت فسیلی قابل رقابت می‌باشند. بهرحال طی چند دهه گذشته کاهش قیمت سوختهای فسیلی در بازارهای جهانی ، سبب افزایش هزینه‌های ساخت نیروگاههای هسته‌ای به دلیل تشدید مقررات و ضوابط ایمنی ، طولانیتر شدن مدت ساخت و بالاخره باعث ایجاد مشکلات تأمین مالی لازم و بالا رفتن قیمت تمام شده هر واحد الکتریسیته در این نیروگاهها شده است.

از یک طرف مشاهده می‌شود که طی این مدت حدود 40 درصد از هزینه‌های چرخه سوخت هسته‌ای کاهش یافته است و از سویی دیگر با توجه به پیشرفتهای فنی و تکنولوژی حاصل از طرحهای استاندارد و برنامه ریزیهای دقیق به منظور تأمین سرمایه اولیه مورد نیاز مطمئن و به هنگام احداث چند واحد در یک سایت برای صرفه‌ جوییهای ناشی از مقیاس مربوط به تأسیسات و تسهیلات مشترک مورد نیاز در هر نیروگاه ، همچنان مزیت نیروگاههای اتمی از دیدگاه اقتصادی نسبت به نیروگاههای با سوخت فسیلی در اغلب کشورها حفظ شده است.

دیدگاه زیست محیطی استفاده از برق هسته‌ای

افزایش روند روزافزون مصرف سوختهای فسیلی طی دو دهه اخیر و ایجاد انواع آلاینده‌های خطرناک و سمی و انتشار آن در محیط زیست انسان ، نگرانیهای جدی و مهمی برای بشر در حال و آینده به دنبال دارد. بدیهی است که این روند به دلیل اثرات مخرب و مرگبار آن در آینده تداوم چندانی نخواهد داشت. از اینرو به جهت افزایش خطرات و نگرانیها تدریجی در مورد اثرات مخرب انتشار گازهای گلخانه‌ای ناشی از کاربرد فرآیند انرژیهای فسیلی ، واضح است که از کاربرد انرژی هسته‌ای بعنوان یکی از رهیافتهای زیست محیطی برای مقابله با افزایش دمای کره زمین و کاهش آلودگی محیط زیست یاد می‌شود. همچنانکه آمار نشان می‌دهد، در حال حاضر نیروگاههای هسته‌ای جهان با ظرفیت نصب شده فعلی توانسته‌اند سالانه از انتشار 8 درصد از گازهای دی اکسید کربن در فضا جلوگیری کنند که در این راستا تقریبا مشابه نقش نیروگاههای آبی عمل کرده‌اند.

چنانچه ظرفیتهای در دست بهره برداری فعلی تولید برق نیروگاههای هسته‌ای ، از طریق نیروگاههای با خوراک ذغال سنگ تأمین می‌شد، سالانه بالغ بر 1800 میلیون تن دی اکسید کربن ، چندین میلیون تن گازهای خطرناک دی اکسید گوگرد و نیتروژن ، حدود 70 میلیون تن خاکستر و معادل 90 هزار تن فلزات سنگین در فضا و محیط زیست انسان منتشر می‌شد که مضرات آن غیرقابل انکار است. لذا در صورت رفع موانع و مسایل سیاسی مربوط به گسترش انرژی هسته‌ای در جهان بویژه در کشورهای در حال توسعه و جهان سوم ، این انرژی در دهه‌های آینده نقش مهمی در کاهش آلودگی و انتشار گازهای گلخانه‌ای ایفا خواهد نمود.

در حالیکه آلودگیهای ناشی از نیروگاههای فسیلی سبب وقوع حوادث و مشکلات بسیار زیاد بر محیط زیست و انسانها می‌شود، سوخت هسته‌ای گازهای سمی و مضر تولید نمی‌کند و مشکل زباله‌های اتمی نیز تا حد قابل قبولی رفع شده است، چرا که در مورد مسایل پسمانداری با توجه به کم بودن حجم زباله‌های هسته‌ای و پیشرفتهای علوم هسته‌ای بدست آمده در این زمینه در دفن نهایی این زباله‌ها در صخره‌های عمیق زیرزمینی با توجه به حفاظت و استتار ایمنی کامل ، مشکلات موجود تا حدود زیادی از نظر فنی حل شده است و طبیعتا در مورد کشور ما نیز تا زمان لازم برای دفع نهایی پسماندهای هسته‌ای ، مسائل اجتماعی باقیمانده از نظر تکنولوژیکی کاملا مرتفع خواهد شد.

از سوی دیگر بنظر می‌رسد که بیشترین اعتراضات و مخالفتها در زمینه استفاده از انرژی اتمی بخاطر وقوع حوادث و انفجارات در برخی از نیروگاههای هسته‌ای نظیر حادثه اخیر در نیروگاه چرنوبیل می‌باشد، این در حالی است که براساس مطالعات بعمل آمده احتمال وقوع حوادثی که منجر به مرگ عده‌ای زیاد بشود نظیر تصادف هوایی ، شکسته شدن سدها ، انفجارات زلزله ، طوفان ، سقوط سنگهای آسمانی و غیره ، بسیار بیشتر از وقایعی است که نیروگاههای اتمی می‌توانند باعث گردند.

به هر حال در مورد مزایای نیروگاههای هسته‌ای در مقایسه با نیروگاههای فسیلی صرفنظر از مسایل اقتصادی علاوه بر اندک بودن زباله‌های آن می‌توان به تمیزتر بودن نیروگاههای هسته‌ای و عدم آلایندگی محیط زیست به آلاینده‌های خطرناکی نظیر SO₂ ، NO₂ ، CO ، CO₂ پیشرفت تکنولوژی و استفاده هرچه بیشتر از این علم جدید ، افزایش کارایی و کاربرد تکنولوژی هسته‌ای در سایر زمینه‌های صلح آمیز در کنار نیروگاههای هسته‌ای اشاره نمود.

مقایسه هزینه‌های اجتماعی تولید برق در نیروگاههای فسیلی و اتمی

در مجموع ارزیابیهای اقتصادی و مطالعات بعمل آمده در مورد مقایسه هزینه تولید (قیمت تمام شده) برق در نیروگاههای رایج فسیلی کشور و نیروگاه اتمی نشان می‌دهد که قیمت این دو نوع منبع انرژی صرفنظر از هزینه‌های اجتماعی ، تقریبا نزدیک به هم و قابل رقابت با یکدیگر هستند. چنانچه قیمت مصرف انرژیهای فسیلی برای نیروگاههای کشور برمبنای قیمتهای متعارف بین المللی منظور شوند و همچنین در شرایطی که نرخ تسعیر هر دلار در کشور 8000 ریال تعیین گردد، هزینه تولید (قیمت تمام شده) هر کیلووات ساعت برق در نیروگاههای فسیلی و اتمی بشرح زیر می باشد.

در تازه‌ترین مطالعه‌ای که برای تعیین هزینه‌های اجتماعی نیروگاههای هسته‌ای در 5 کشور اروپایی بلژیک ، آلمان ، فرانسه ، هلند و انگلستان صورت گرفته است، میزان هزینه‌های اجتماعی ناشی از نیروگاههای هسته‌ای در مقایسه با نیروگاههای فسیلی بسیار پائین است. در این مطالعه هزینه‌های خارجی هر کیلووات ساعت برق تولیدی در نیروگاههای هسته‌ای در حدود 0.39 سنت( معادل 31.2 ریال) برآورده شده است. بنابراین در صورتیکه هزینه‌های اجتماعی تولید برق را در ارزیابیهای اقتصادی نیروگاههای فسیلی و هسته‌ای منظور نمائیم قطعا قیمت تمام شده هر کیلووات ساعت برق در نیروگاه هسته‌ای نسبت به فسیلی بطور قابل ملاحظه‌ای کاهش خواهد یافت.

به هر حال نیروگاههای فسیلی و هسته‌ای هر کدام دارای مزایا و معایب خاص خود می‌باشند و ایجاد هر یک متناسب با مقتضیات زمانی و مکانی هر کشور خواهد بود و انتخاب نهایی و تصمیم گیری در این زمینه می‌بایست با توجه به فاکتورهایی از قبیل عوامل تکنولوژیکی ، ارزشی ، سیاسی ، اقتصادی و زیست محیطی توأما اتخاذ گردد. قدر مسلم ایجاد تنوع در سیستم عرضه و تأمین انرژی از استراتژیهای بسیار مهم در زمینه توسعه سیستم پایدار انرژی در هر کشور محسوب می شود. در این راستا با توجه به بررسیهای صورت گرفته ، شورای انرژی اتمی کشور مصمم به ایجاد نیروگاههای اتمی به ظرفیت کل 6000 مگاوات در سیستم عرضه انرژی کشور تا سال 1400 هجری شمسی می‌باشد.

چشم انداز

سایر دیدگاههای اقتصادی در مورد آینده انرژی هسته‌ای حاکی از آن است که براساس تحلیل سطح تقاضا و منابع عرضه انرژی در جهان ، توجه به توسعه تکنولوژیهای موجود و حقایقی نظیر روند تهی شدن منابع فسیلی در دهه های آینده، مزیتهای زیست محیطی انرژی اتمی و همچنین استناد به آمار و عملکرد اقتصادی و ضریب بالای ایمنی نیروگاههای هسته ای، مضرات کمتر چرخه سوخت هسته ای نسبت به سایر گزینه های سوخت و پیشرفتهای حاصله در زمینه نیروگاههای زاینده و مهار انرژی گداخت هسته ای در طول نیم قرن آینده، بدون تردید انرژی هسته ای یکی از حاملهای قابل دسترس و مطمئن انرژی جهان در هزاره سوم میلادی به شمار می‌رود.

در این راستا شورای جهانی انرژی تا سال 2020 میلادی میزان افزایش عرضه انرژی هسته‌ای را نسبت به سطح فعلی حدود 2 برابر پیش بینی می‌نماید. با توجه به شرایط موجود چنانچه از لحاظ اقتصادی هزینه‌های فرصتی فروش نفت و گاز را با قیمتهای متعارف بین المللی در محاسبات هزینه تولید (قیمت تمام شده) برای هر کیلووات برق تولیدی منظور نمائیم و همچنین تورم و افزایش احتمالی قیمتهای این حاملها (بویژه طی مدت اخیر) را براساس روند تدریجی به اتمام رسیدن منابع ذخایر نفت و گاز جهانی مد نظر قرار دهیم، یقینا در بین گزینه‌های انرژی موجود در جمهوری اسلامی ایران ، استفاده از حامل انرژی هسته‌ای نزدیکترین فاصله ممکن را با قیمت تمام شده برق در نیروگاههای فسیلی خواهد داشت.

برگرفته شده از سایت پیشتازان

بمب هسته ای چیست؟

بمب هسته اي

نگاه اجمالي

آنچه خداوند در طبيعت به وديعه نهاده است، اگر بصورت صحيح و در جهت درست مورد استفاده قرار گيرد، وسايل رفاه و آسايش بيشتر را تأمين خواهد کرد. اما اگر اين امکانات خدادادي در جهت نادرست و نامشروع مورد بهره برداري قرار گيرند، نه تنها وسيله‌اي براي آرامش و آسايش او نخواهد بود، بلکه بلاي جان او شده و وسيله‌اي براي تهديد هستي او تبديل خواهد شد. يکي از اين منابع طبيعي سنگ معدن اورانيوم است که اگر بصورت درست مورد استفاده قرار گيرد، بسيار مفيد بوده و به تعداد فوق‌العاده‌اي مي‌تواند انرژي برق مورد استفاده بشر را تأمين کند، اما متأسفانه استفاده‌هاي نادرست سبب شده است که اين عنصر خدادادي ماده اوليه سلاحهاي مرگبار باشد که بمب اتمي يکي از اين نمونه‌ها مي‌باشد.

تاريخجه

درسال 1938دو دانشمند آلمانى به نامهاى اتوهان و فرتيس شتراسمن با بمباران هسته اتم اورانيم به وسيله نوترون ها به عناصر راديواكتيو دست يافتند كه جرم اتمى كوچكترى نسبت به اورانيم داشت، و اين ابتداى ساخت بمب اتم بود.

در وسايل انفجارى يا بمبهاى هسته اى از نوع شكافت همان فرآيندى اتفاق مي افتد كه در راكتورهاى هسته اى، با اين تفاوت كه در يك راكتور هسته اى واكنش شكافت تحت كنترل است وبصورت معمول ودر شرايط عادى قابليت انفجار ندارد. درراكتورهاى هسته اى تحقيقاتي يا قدرت، ادوات ايمنى بسيار گران قيمتى تعبيه شده است كه روند كار متداوم و متعادل آنرا فراهم مي آورند. ولى عليرغم تمام تمهيدات واحتياط ها، ممكن است عيب ها قصورى ، كاركرد راكتور را هم منجر به حادثه كند.

در بمب هاى اتمى وسايلى تعبيه شده است كه دفعتاّ انرژى معتنابهى در ظرف چند ثانيه با انجام واكنش شكافت حاصل مى گردد . سوخت بمب هاى هسته اى چه از نوع اورانيوم _235 يا پلوتونيم_239 در وضعيتى به صورت قطعاتى با جرم پايين تر از جرم بحرانى نگهدارى مي شوند. اين قطعات در هنگام انفجار با كمك اوليه مواد انفجارى متعارف، مثل ترى نيتزو تولوئن يا همان TNT و با حصول به جرم بحرانى ، انفجار هسته اى اتفاق مى افتد. در واقع نوترون هاى رها شده از مركز اين توده ، واكنش هاى زنجيره اى انفجارى را سبب ميشوند . انرژى سينتيكى فراوان واكنش هاى شكافت ، ساختمان ها را فرو ميريزد ، انرژى حرارتى ، آنچه را كه سر راه دارد مىسوزاند و تابش هاى مرگ بار هسته اى موجودات زنده را شديداّ متأثر مى سازد .

در ششم اوت 1945 بمب هسته اى  "بچه كوچك" از نوع اورانيم_235 بر روى هيرو شيما استفاده شد ، با برخورد يك نوترون آزاد با هستهء اورانيم_235 ، هسته ، نوترون را جذب مي كند و نوترون ها آزاد مي شوند ، با متلاشى شدن اتم ، اتم هسته هاى ديگر را متلاشى مىكند.

در نهم اوت همان سال بمب هسته اى ديگرى به نام"مرد چاق"  از نوع پلوتونيم _239 روى ناكازاكى در ژاپن انداخته شد. در اين روش پلوتونيم_239 توسط اورانيم_238 احاطه شده است با انفجار مواد منفجره پلوتونيم به مخزن كره اى شكل وارد مى شود ، هسته مركزى منفجر مىشود و واكنش شكافت هسته اى رخ مى دهد.

 آمريكا در نوامبر سال 1952 اولين انفجار هيدروژنى مايع و سپس در بهار سال 1954 انفجار هيدروژنى ليتيم دو ترايد خود را آزمايش كرد . اين درحالى بود كه شوروى سابق اولين بمب هيدروژنى جامد خود را در اوت 1953 (كه از بمب هيدروژنى اوليه به مراتب پيشرفته تر بود ) آزمايش كرده بود . به همين دليل آندره ساخاروف تئوريسين گداخت هسته اى در 32 سالگى لقب پدر بمب هيدروژنى را به خود اختصاص داد.

قسمت هاي مختلف يک بمب هسته اي

1.باتري بمب

2.کلاهک انفجاري الکتريکي

3.خرجي

4.پلوتونيم

5.مواد منفجره

6.مواد منفجره اوليه

مضرات بمب هسته اى

1)گرماى شديد

2)فشار زياد كه باعث تخريب مى شود

3)مواد راديو اكتيو

منطقه انفجار بمب‌هاي هسته‌اي به پنج قسمت تقسيم مي‌شود:

?- منطقه تبخير ?- منطقه تخريب کلي ?- منطقه آسيب شديد گرمايي ?- منطقه آسيب شديد انفجاري ?- منطقه آسيب شديد باد وآتش.

در منطقه تبخير درجه حرارتي معادل سيصد ميليون درجه سانتيگراد بوجود مي‌آيد و هر چيزي، از فلز گرفته تا انسان وحيوان، در اين درجه حرارت آتش نمي‌گيرد بلکه بخار مي‌شود که نمونه آن جنايت آمريکا در هيروشيما و ناکازاکي است.

آثار زيانبار اين انفجار حتي تا شعاع پنجاه کيلومتري وجود دارد و موج انفجار آن که حامل انرژي زيادي است مي‌تواند ميليون‌ها دلار تجهيزات الکترونيکي پيشرفته نظير ماهواره‌ها و يا سيستم‌هاي مخابراتي را به مشتي آهن پاره تبديل کند و همه آنها را از کار بيندازد.

اينها همه آثار ظاهري و فوري بمب‌هاي هسته‌اي است . پس از انفجار تا سال‌هاي طولاني تشعشعات زيانبار راديواکتيو مانع ادامه حيات موجودات زنده در محل‌هاي نزديک به انفجار مي‌شود.

بمب نوترونى

بمب نوترونى در واقع يك بمب شكافت گداختى است. در اين بمب واكنش هسته اى شكاف با استفاده از اورانيم _235 يا پلوتونيم_239 به عنوان چاشنى آغاز مى شود . اين واكنش شكافت به طور خود به خود ، واكنش گداخت زير را سبب شده ولذا نوترون هاى زيادى را با سرعت و انرژى خيلى زياد توليد مىكند .

اين نوترون هاى پر انرژى مىتوانند از هر چيزى از جمله ديواره هاى سخت ، مثل بتن و فلز عبور كنند . تابش هاى نوترونى مردم را ظرف 5 دقيقه فلج مى سازند و طى 2 تا 3 روز همه را از پاى در مى آورد . اين بمب انرژى گرمايى و انرژى سينتيكى كمى را همراه با نوترون ها به وجود مى آورد . بنا براين اين بمب ساختمان ها و وسايل را آسيب نمى رسانند . لذا اين بمب ،"بمب كشنده تميز " نام گرفـته است.

بر گرفته شده از سایت تبیان

پدر فیزیک در ایران

دکتر محمود حسابي

صد و چهل سال پيش پسري در تفرش متولد شد که که نامش را "محمود" گذاشتند. در آن زمان به ذهن هيچ کس نمي رسيد که سال ها بعد، او پايه گذار دانشگاه تهران، اولين محل تحصيل علوم جديد در ايران شود و جامعه مهندسي و علوم پيشرفته ايران را مديون عزم و اراده ي خود کند. از آنجاکه هيچ کس به اندازه او در بنيان گذاري سازمان ها و نهادهاي علمي و صنعتي کشور پيش رو نبود، به شايستگي لقب" مرد نخست ايران" را از آن خود کرد.

او استاد شناکردن بر خلاف جريان رود اجتماع بود و صد البته چاشني اين مهارت چيزي نبود جز عشق و علاقه ي مفرط او به پيشرفت و توسعه ي همه جانبه ي ميهن عزيزش. اينجاست که خواستن توانستن است ولي بسياري از خواستن ها فقط و فقط با "عشق" به توانستن تبديل مي شود.

پدر بزرگ ايشان از افراد سرشناس و برجسته ي هيئت وزيران و سفير ايران در روسيه بود و مادر بزرگ وي نيز زني مومن، مدبر و بسيار سرشناس بود به طوري که فرمان او در تمام تفرش، حتي در روستاها و شهرهاي اطراف آن مانند ماستر و فراهان نيز ارج نهاده مي شد. نسبت اصلي سيد محمود از پدر و مادر، به حضرت امام سجاد برمي گشت و همه اين عوامل و هوش و استعدادي  که ايشان از خود در دوران کودکي نشان مي دادسبب مي شد تا اطرافيان آينده درخشاني را براي او پيش بيني کنند.

ايشان در سن 17 سالگي اولين مدرک تحصيلي خود را پس مشقت ها و غمهاي فراوان از جمله گرسنگي، فلج شدن مادر و فقر و تنگ دستي، در رشته ادبيات کسب کرد اما چون اين رشته در آن زمان بازار کار خوبي نداشت تصميم گرفت رشته تحصيلي خود را تغيير دهد.

يافتن گم گشته

پس از اخذ مدارک متعدد در رشته هاي متعدد و عدم رضايت از آنها  بالاخره تصميم گرفت فيزيک بخواند  و پس از قبولي در امتحان "دکتر ژانه" که از فيزکدانان بزرگ آن زمان بود به دنياي فيزيک راه يافت، دنيايي که تا پايان عمر از زيستن در آن خرسند بود و ثمره آن ارائه دو نظريه مهم در عالم فيزيک بود: يکي حساسيت سلولهاي فتو الکتريک و عبور نور از مجاورت ماده و ديگري تئوري مشهور بي نهايت بودن ذرات.

دکتر براي اثبات نظريه هاي خود با اساتيد ديگر جهان در اروپا و آمريکا رابطه برقرار کرد. در طي اين ملاقات ها، با انيشتين نيز ملاقات داشت.

ايشان نظريه خود را به دفتر انيشتين ارسال کرد و  از بين چند هزار داوطلب که تقاضاي خود را براي حضور در کرسي انيشتين فرستاده بودند، نظريه ايشان بين 5 نظريه منتخب بود.

ايشان خود مي گويند:

" يک ماه بعد، وقت ملاقات و جلسه ي بعدي بحث من با انيشتين تعيين شد. وقتي به ديدار او رفتم برخوردش بسيار صميمي تر بود و با علاقه ي بيشتري به من نگااه مي کرد. وقتي در کنار هم قرار گرفتيم با سادگي گف:در طول اين يک ماه خوب مرا مشغول کرديد، به عنوان کسي که در فيزيک تجربه اي دارد بايد با شهامت به شما بگويم، نظريه شما در آينده اي نه چندان دور علم فيزيک را در جهان متحول خواهد کرد! باورم نمي شد چه مي شنوم. انتظار هر سخني مثل اين را داشتم. حس کردم چشمانم برق مي زند، ديگر از خوشحالي نمي توانستم نفس بکشم. انيشتين هم با لبخندي که به نظرم آمد احساس مرا کاملا درک کرده است به من نگاه مي کرد."

بعد از اين ديدار، به دستور انيشتين بهترين آزمايشگاه فيزيک نور و ديدگاني در دانشگاه شيکاگو در اختيار ايشان قرار گرفت.

برخي سوابق علمي

تحصيلات دانشگاهي:
-ليسانس ادبيات از دانشگاه آمريکايي بيروت

-ليسانس مهندسي راه و ساختمان از دانشگاه فرانسوي بيروت

-ليسانس رياضيات ستاره شناسي و زيست شناسي از دانشگاه آمريکايي بيروت

-ليسانس مهندسي معدن از مدرسه عالي معدن پاريس

-گذراندن رشته پزشکي

-دکتراي فيزيک از دانشگاه سوربن فرانسه

مراکز تحقيقاتي دکتر حسابي:

-دانشگاه سوربن: تحقيق بر روي سلول هاي فتوالکتريک

-دانشگاه تهران:تحقيق بر روي نظريه بي نهايت بودن ذرات و عبور نور از مجاورت ماده

-دانشگاه شيکاگو: تحقيق بر روي عبور نور از مجاورت ماده به توصيه پروفسور انيشتين

-دانشگاه پرينستون:تحقيق بر روي "نظريه بي نهايت بودن ذرات" به عنوان تنها دستيار ايراني پروفسور انيشتين.

-مرکز تحقيقات سرن سوئيس:تحقيق بر روي نظريه بي نهايت بودن ذره

منبع: برداشتي از مفاخر ايران زمين جلد6    برگرفته شده از سایت تبیان